Op zoek naar de klepel

bij dezen en genen

Tag archief: mitochondriaal genoom. afstammingslijn

Ardi, Lucy en Eva

Vandaag werden in Science alle onderzoeken gepubliceerd over Ardi, een mogelijke voorouder van de mens, die zo’n 4,4 miljoen jaar geleden geleefd zou hebben, en waarvan de botresten in 1994 in Ethiopië gevonden zijn. Het moet wel heel degelijk onderzoek zijn als daar ruim vijftien jaar aan gewerkt is. Het brengt ons zo’n 2 miljoen jaar verder terug ten opzichte van Lucy en dus dichter bij de tijd waarin de gemeenschappelijke voorouder van de mens en de chimpansee geleefd moet hebben.

Dit belangrijke nieuws wordt in alle kranten vermeld en men kan ook op Science vrij

mitochondrial eve
Van internet: Mitochondriale Eva

toegang krijgen tot een aantal artikelen. Voor mij is het hier slechts een aanleiding om over iets anders te schrijven: de mitochondriale Eva. Dit is een interessant concept waarvan onderstreept moet worden dat het niets te maken heeft met dit soort vondsten, behalve dat ook deze Eva in Africa geleefd moet hebben, en dat ze veel jonger is.

Het concept van deze Eva is dus gebaseerd op de mitochondriën. Dit celorganel bevindt zich samen met andere organellen in het citoplasma van een cel. Het is verantwoordelijk voor de productie van energie ten behoeve van de verschillende celfuncties. Ook heeft dit mitochondrion en eigen genoom en er wordt dan ook verondersteld dat het mitochondrion voortgekomen is uit endosymbiose. Elke cel in ons lichaam heeft meerdere mitochondriën en in sommige cellen, zoals spiercellen, die veel energie verbruiken, zijn er bijzonder veel mitochondriën vaak met speciale vormen. Bij celdelingen worden deze mitochondriën over de dochtercellen verspreid en kunnen zich daar op hun beurt ook weer delen.

afstammingslijn
Van internet: afstammingslijn

De eicel bevat ook mitochondriën in haar cytoplasma, maar de zaadcellen niet. Wordt deze cel bevrucht door een spermatozoön, dan voegt de laatste zijn (haploïde) genoom toe aan dat van de eicel. De zo ontstane zygote bevat dus alleen mitochondriën van de eicel ofwel van de vrouw. De kinderen van deze vrouw hebben allemaal mitochondriën met bijbehorend DNA van hun moeder geërfd. Op basis hiervan is het mogelijk een directe genetische lijn te trekken van dochter/(zoon) naar moeder, overgrootmoeder, betovergrootmoeder enz. Door deze kenmerken van overerving van dit genoom is het mogelijk te stellen dat alle huidig levende mensen uit één moeder voortkomen. In de figuur kan dit principe gelezen worden: ga je van onderaf (alle huidig levende mensen) steeds een generatie terug (volg paars) dan kom je uiteindelijk bovenaan uit bij één vrouw: de mitochondriale Eva. (Iedere diersoort heeft zijn mitochondriale Eva.)

Deze Eva leefde niet alléén (of met een Adam), maar leefde in een min of meer grote populatie. Er wordt geschat dat ze zo’n 150.000 tot 250.000 jaar geleden leefde. Deze schattingen baseren zich o.a. op stambomen van het mitochondriaal genoom en de mutatiesnelheid van dit type genoom (mitochondrial clock). De afstammingslijnen van al haar tijdgenoten zijn dus afgebroken. Alleen háár nazaten leven nu nog.

P.S. Hetzelfde verhaal gaat op voor het Y-chromosoom, waaruit de Y-chromosomale Adam afgeleid kan worden. Deze is wel veel jonger dan Eva.

Footnotes to Plato

because all (Western) philosophy consists of a series of footnotes to Plato

Zwervende gedachten

Een filosoof over argumentatie, biologie, handelingstheorie en wat hem verder invalt

mjusicamanti.wordpress.com/

per amanti della vera musica

SangueVivo

Ancora solo un battito in più - blog personale di Paolo Minucci

Scientia Salon

An archived blog about science & philosophy, by Massimo Pigliucci

Infinite forme bellissime e meravigliose

si sono evolute e continuano a evolversi

Meneer Opinie

Altijd een mening, maar niet altijd gehinderd door kennis van zaken

The Cambrian Mammal

An evo-devo geek's scientific meanderings

Why Evolution Is True

Why Evolution is True is a blog written by Jerry Coyne, centered on evolution and biology but also dealing with diverse topics like politics, culture, and cats.

Evolution blog

bij dezen en genen

The Finch and Pea

A Public House for Science

voelsprieten

* wonder van het alledaagse *

kuifjesimon

Just another WordPress.com site

The Amazing Comics Men

Comics by Dutch cartoonists Jan the Stripman & Wim the Mysterious Helpman

Barbara Jansma

Prenten, spotprenten en schilderijen

Glaswerk

Ongepoetst en uit de hand

%d bloggers liken dit: