Op zoek naar de klepel

bij dezen en genen

Paleontologie dicht bij huis

Het doet zich soms voor dat bepaalde vondsten van fossielen of botten ergens in een museum of schuur verstoffen. Twee vondsten van enige tijd geleden blijken nu daarentegen heel wat stof te doen opwaaien. Het gaat om een vondst in Winterswijk en een in Verona. Het gebeurt niet vaak dat dit soort ontdekkingen zo dicht bij huis plaatsvinden. Dat is ook de reden waarom ze in één blog terecht zijn gekomen.

Palatodonta bleekeri

Palatodonta Bleekeri

In beide gevallen gaat het om materiaal dat al langere tijd in bewaring was. Men ontdekte pas kort geleden wat de specimen eigenlijk voor verrassingen inhielden. In Winterswijk gaat het om een fossiele schedel van een uitgestorven zeereptiel dat als een ‘missing link’ beschouwd wordt. In Italië gaat het om een kaak, de Mezzena kaak, die in 1957 in de grotten van de Monti Lessini gevonden werden. Uit dit bot heeft men nu DNA kunnen isoleren, dat laat zien dat de kaak toebehoorde aan een hybride tussen Homo Sapiens en een Neanderthaler.

Mitochondriaal DNA wordt via de moeder doorgegeven. Dit DNA blijkt nu van de Neanderthalerlijn te zijn. De moeder zou dus een Neanderthaler geweest zijn. De morfologie van de kaak is niet terugwijkend zoals die van de Neanderthaler en behoort tot Homo Sapiens. Maar ook hier blijkt dat een uitvoeriger analyse aantoont dat de kin toch licht terugwijkend is. Dit doet de onderzoekers concluderen dat het inderdaad om een hybride individu gaat.

Het schedeltje uit Winterswijk werd pas een half jaar na de vondst door de vinder afgestoft en bleek tandjes te bezitten. Na bestudering blijkt het nu een voorouder van de uitgestorven Placodonten te zijn die 245 miljoen jaar geleden – nog voor de dinosauriërs – leefde. De amateurpaleontoloog Remco Bleeker naar wie de soort Palatodonta Bleekeri is vernoemd kwam er bij Pauw & Witteman over vertellen. Hier is het fragment terug te zien.

Over Winterswijk: de Volkskrant.

Over Verona: PLOS, Corriere della Sera.

23 Reacties op “Paleontologie dicht bij huis

  1. antoinetteduijsters april 5, 2013 om 07:18

    prachtig, een hybride, dat zou dan de tweede zijn. na de eerste in spanje.

  2. stripman april 5, 2013 om 08:20

    Mooi ! Wie wat bewaart heeft wat…;o)

  3. Marleen april 5, 2013 om 08:38

    Antoinette,

    In de verschillende artikelen over deze hybride zegt men overal dat het de eerste is waarvoor er bewijs is. Kun je misschien terugvinden waar er iets over de Spaanse te lezen is ?
    Bewijs lijkt mij overigen ook overdreven. Het gaat inderdaad om DNA-onderzoek, maar ook om interpretatie van de kaakvorm en dat is niet echt bewijs.

  4. Marleen april 5, 2013 om 08:41

    Stripman,

    Er moet wel af en toe even afgestoft worden.

  5. harry pinxteren april 5, 2013 om 11:13

    eerder onderzoek had toch al vastgesteld dat wij allemaal 1-4 % DNA delen met neanderthalers, dus dat we allemaal bastaards zijn – tenminste als die neanderthalers echt een andere soort waren. Nou ja, ze hadden wel grotere hersens dan wij!

  6. Marleen april 5, 2013 om 13:54

    Harry,

    Dat we 1-4 % van ons DNA delen met neanderthalers is inderdaad al langer bekend. Je kunt daarmee zeker zijn dat er hybriden zijn geweest als ! het om verschillende soorten gaat. Het bijzondere van deze vondst lijkt te zijn dat het om een hybride gaat van een ‘pure’ Homo Neanderthalensis en een ‘pure’ Homo Sapiens. Maar hoe ze dat kunnen achterhalen begrijp ik niet. Ze zullen het genoom moeten vergelijken met dat van Neanderthalers uit veel eerdere tijden, er van uitgaand dat deze vroegere individuen geen contact hadden met andere Homo soorten. Zoiets zou je ook moeten doen voor de Sapiens. Dan zou je ook terug moeten gaan naar de Sapiens van voor de tweede migratie, want de moderne Homo Sapiens is voor een deel Neanderthaler.

  7. harry pinxteren april 5, 2013 om 16:24

    marleen
    ‘een hybride gaat van een ‘pure’ Homo Neanderthalensis en een ‘pure’ Homo Sapiens’, zei je? Ja, ooit moest er een eerste keer zijn dat ze het samen deden – zou ik denken, al ik ben geen bioloog. ‘evolution is just one damn thing after another’😉
    trouwens die neanderthaler waren heel aardige lui, blijkt uit allerlei onderzoek. En ze blijken bij elk nieuw onderzoek ook meer op ons te lijken dan we ooit gedacht hebben. Vreemd dus dat ze het dan maar zo weinig met mekaar hebben gedaan. Of mag je dat niet concluderen uit die 4%? Misschien was er maar een enkel stel dat niets anders deed dan dat ze het samen deden. Zoiets….? 😉

  8. Marleen april 5, 2013 om 16:45

    Zeker Harry, die eerste keer moest er zijn en er zijn waarschijnlijk meerdere eerste keren geweest. Deze Italiaanse en Franse onderzoekers zeggen nu dat dit een van die eerste keren geweest is of misschien is het een F2, of F3 of meer…
    Dat enkele stel heeft heel wat teweeg gebracht, maar dan is 4% misschien weer een beetje veel. Hoe dan ook ze waren aardig en ze waren ook erg leuk om te zien met hun rode haar en lichte huid zoals vermeld staat in het science artikel en in de Corriere della Sera:

    “Studi ulteriori, pubblicati su Science, rivelano che questi individui, come pure altri ritrovati in Spagna, avevano capelli rossi e pelle chiara.”

    http://www.corriere.it/scienze/07_ottobre_25/neanderthal_capelli_rossi.shtml

    • harry pinxteren april 7, 2013 om 12:32

      dank voor de foto marleen!
      ik heb vast meer dan 4% neanderthal genen: Pelle chiara e capelli rossi…!

      4 is nog weinig in mijn geval, zou ik zeggen, maar ja, ik moet niet klagen, want het evolutionair voordeel van rode haren en bleke huid is natuurlijk ook maar beperkt😉

  9. pluri bara april 8, 2013 om 16:04

    case closed: neandertaler = Homo baranome derivaat

  10. gert korthof april 9, 2013 om 15:55

    Ik heb het fragment van Pauw & Witteman gezien: de gelukkig amateur paleontoloog mag zijn vondst afstaan in ruil voor vereeuwiging van zijn naam. Ik vraag me af of hij nog een afgietsel krijgt?

  11. gert korthof april 9, 2013 om 21:03

    Harry, geeft niet hoor! Als Marleen het maar snapt!
    (ik bedoel een afgietsel van het fossiel voor thuisgebruik, anders heeft die arme man helemaal niets meer om aan familie en vrienden te laten zien op feestjes)

  12. Marleen april 10, 2013 om 18:16

    Gert, het lijkt mij ook dat Bleeker een afgietsel moet krijgen. Bij Pauw & Witteman zitten is niet echt een grote eer voor zoiets moois dat na zoveel doorzettingsvermogen verkregen is. Het was voor ons in elk geval erg leuk om te zien dat hij zo in zijn nopjes was met deze vondst.

  13. gert korthof april 11, 2013 om 08:44

    Italian science centre: Naples fire inflames rise in creationism

    Telmo Pievani

    Nature 496, 169 (11 April 2013)

    Published online 10 April 2013

    On the night of 4 March, unknown arsonists destroyed the famous City of Science centre in Naples. This shocking event has been publicly welcomed by some hard-line creationists in Italy, who disapprove of the teaching of evolution at the centre.

    However, the minister for education and research, along with the mayor and the regional governor, have agreed to reconstruct the buildings within two years. The founder of the City of Science, physicist Vittorio Silvestrini, announced that the centre will open new exhibition areas in the surviving buildings and gardens this week — backed by donors and other science museums. In the week after the fire, about 10,000 people from Naples marched in protest against the arson attack.

    The conservative commentators who instead seemed to rejoice at the centre’s destruction include the national newspaper Il Foglio, which applauded the flames as purification against the scourge of evolutionism — “a nineteenth-century superstition” destined to bring young people to “despair and simian behaviours”. This inflammatory anti-Darwinism has been rapidly amplified on the Internet.

    Italy’s current climate of political uncertainty seems to have fostered an unexpected resurgence in creationism — with science education a prime target.

    • Marleen april 11, 2013 om 10:06

      Gert, Dankjewel voor dit artikel. Ik kan het nieuws niet goed bijhouden want er is zoveel te lezen. Ik hoorde wel van het afbranden van dit museum, maar wist niets van de artikelen in deze krant.

      Il Foglio is inderdaad een nationale en een rechtse krant van Giulio Ferrara. Maar ik betwijfel of deze grote inbreng heeft in het maatschappelijk debat. Het bewuste artikel over het afbranden van Città della scienza in deze krant is het volgende en het gaat waarschijnlijk om de laatste alinea:
      http://www.ilfoglio.it/soloqui/17214

      Il darwinismo è una forma di nichilismo e secondo il filosofo Fabrice Hadjadj dire a un ragazzo che discende dai primati significa approfittare della sua natura fiduciosa per gettarlo nella disperazione e indurlo a comportarsi da scimmia. Dovevano bruciarla prima, la Città della Scienza.

      Het hele artikel is werkelijk belachelijk en heeft een ‘bar’ stijl. De schrijver roept maar wat. Dit kan niet serieus genomen worden en eigenlijk overdrijft ‘nature’ door dit artikel aan te halen en Il Foglio nadrukkelijk een nationale krant te noemen. Het is geen belangrijke krant.

      Ik denk dat je kunt stellen dat heel Italie momenteel een grote rommel is en dat dit soort ‘creationistische’ of in ieder geval anti-wetenschappelijke geluiden niet eens opvallen of gewicht hebben. Ik hoop het in ieder geval…

  14. gert korthof april 11, 2013 om 11:35

    marleen, kun je het citaat vertalen?

  15. Marleen april 11, 2013 om 12:44

    Gert, ik zal een poging wagen:

    Het Darwinisme is een vorm van nihilisme en volgens de filosoof Fabrice Hadjadj betekent vertellen aan een kind dat het van de primaten afstamt (!) profiteren van zijn vertrouwende inborst om hem in de wanhoop te storten en hem te induceren zich als een aap te gedragen. Ze hadden de Città della Scienza eerder moeten afbranden.

    Verschrikkelijk

  16. gert korthof april 11, 2013 om 15:58

    Dank, Marleen. Dat is straat-taal! maar dan in een krant! onvoorstelbaar! Is het een Italiaanse versie van de Telegraaf? Doet die krant dat wel vaker dit soort anti evolutie? Is het een katholieke krant (aangezien Fabrice Hadjadj een katholiek is volgens wiki)?
    Zijn er overigens kerken of kranten in Italië die anti-evolutie zijn?

  17. gert korthof april 11, 2013 om 16:09

    PS, de filosoof Fabrice Hadjadj heeft alleen boeken in het Frans gepubliceerd volgens wiki, vreemd dat hij in Italië geciteerd wordt… (een interview of zo?)

  18. Marleen april 11, 2013 om 20:10

    Gert,

    De krant heeft niet veel aanzien in Italie. Ik vind het daarom vreemd dat Nature er zoveel aandacht aan besteedt. Alle andere nationale kranten hebben ‘normaal’ gereageerd op het afbranden van Città delle Scienza en het allemaal zeer betreurd.

    Verder kun je er van uitgaan dat alles katholiek is hier. Dat is een vraag die niet gesteld wordt over het algemeen. Er bestaat hier normaal gesproken ook nauwelijks tegenstellingen tussen wetenschap en geloof zoals het geval is in Amerika en de laatste tijd ook in Nederland. Ik ben bang dat het eerder zogenaamde ‘fatsoenlijke’ rechtse journalisten zijn die evolutie ofwel wetenschap veroordelen. In Amerika was dat duidelijk te zien in de aanloop naar de laatste verkieziengen. Daar waren de republikeinen ook sterk tegen de wetenschap. Je zou zeggen dat het een relatief nieuwe tendens is waar men zich eigenlijk veel zorgen over zou moeten maken.

    Het artikel is geen interview met de filosoof.

  19. gert korthof april 12, 2013 om 07:45

    “Verder kun je er van uitgaan dat alles katholiek is hier. ” Zijn er geen gereformeerden enzo? (heeft de Reformatie Italie nooit bereikt?) geen Joden? moslims? Andere vraag: zie je in de pers (de normale pers) dat politie en justitie alles doet om de daders van de brandstichting op te pakken? Het is nogal niet niks: een museum in brandsteken! dat gebreurt zelfs niet in Amerika! Of is het niet bewezen dat het brandstichting is?

  20. Marleen april 12, 2013 om 08:32

    Gert, er zijn in Italie alle religies aanwezig. Wat ik probeer te zeggen is dat het katholicisme de ‘default’-religie is.
    Ze doen er zeker alles aan om de daders te pakken.

Praat mee en laat hier uw reactie achter

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Zwervende gedachten

Een filosoof over argumentatie, biologie, handelingstheorie en wat hem verder invalt

Jonas Bruyneel

Literatuur/Journalistiek/Muziek

mjusicamanti.wordpress.com/

per amanti della vera musica

SangueVivo

Ancora solo un battito in più

Microplastics

INTERREG MICRO PROJECT

Scientia Salon

Philosophy, Science, and all interesting things in between

Infinite forme bellissime e meravigliose

si sono evolute e continuano a evolversi

Vita da simbionte

perché collaborare è talvolta meglio che combattere

Meneer Opinie

Altijd een mening, maar niet altijd gehinderd door kennis van zaken

The Cambrian Mammal

An evo-devo geek's scientific meanderings

Evolutie blog

bij dezen en genen

The Finch and Pea

The Public House for Science...

voelsprieten

* wonder van het alledaagse *

the aphid room

All about aphids... not simply bugs|

kuifjesimon

Just another WordPress.com site

The Amazing Comics Men

Comics by Dutch cartoonists Jan the Stripman & Wim the Mysterious Helpman

Barbara Jansma

Prenten, spotprenten en schilderijen

%d bloggers op de volgende wijze: