Op zoek naar de klepel

bij dezen en genen

Wetenschappers en mediahypes

De snelheid waarmee soorten uitsterven door verlies van hun habitat, wordt volgens onderzoekers van de Universiteit van Guangzhou, China overschat. Voor het bepalen van deze snelheid wordt een methode gehanteerd die niet accuraat zou zijn. Dit nieuws verspreidde zich vliegensvlug over de wereld. De sceptici ten aanzien van het uitstervingsprobleem konden zeggen: ‘Zie je nu wel, we hadden gelijk, het valt allemaal wel mee.’

SAR

Een voorbeeld van een soort/area curve. Door de curve naar links te volgen kan men aflezen welk verlies van habitat gepaard gaat met welk verlies aan soortent.

De meest gebruikte indirecte methode bestaat uit het schatten van de snelheid van uitsterven door de soort/area-curve om te keren en terugwaarts te extrapoleren naar de kleinere area’s om het verwachte verlies van soorten te berekenen. Schattingen van uitstervingssnelheid die gebaseerd zijn op deze methode zijn bijna altijd hoger dan die werkelijk geobserveerd worden. Dit wordt ook wel het uitstervingsdebet genoemd. Hoeveel habitat moet er verloren gaan om elk individu van een bepaalde soort te doden? Dat habitat is volgens de curve veel groter dan strikt nodig. Laat je enkele individuen leven in een klein habitat, dan zijn ze weliswaar niet uitgestorven en heb je te maken met een uitstervingsdebet volgens de wetenschappelijke begrippen maar door hun lage aantal zullen ze mettertijd zeker uitsterven.

Naar aanleiding van dit artikel schreef Greg Laden een mooi blog en analyseerde het artikel van de onderzoekers nauwgezet. Het probleem is dat uitsterving volgens de definitie de verdwijning van het laatste individu van een soort betekent. Greg Laden beweert terecht dat een soort waarvan er nog slechts zo’n 50 exemplaren in leven zijn, heel waarschijnlijk uitsterft. Het is niet nodig te observeren of te berekenen dat het laatste individu uitsterft. Het is genoeg de populatie tot weinig individuen te reduceren en slecht geluk, ziekten of inteelt doen de rest. Op dezelfde wijze is het genoeg een klein stuk bos over te laten en te zien dat er nog steeds veel soorten in voorkomen. Maar het aantal individuen van elke soort zal zo klein zijn dat zij allemaal uit zullen sterven. Uitstervingscijfers worden dus NIET overschat.

Een blogger bij National Geographic had contact opgenomen met de auteurs van het ondertussen beroemd geworden artikel. Deze onderzoeker had veel spijt van de mediahype die rond hun artikel was ontstaan. Hij gaf aan dat zij alleen maar een technisch probleem rond de gebruikte methode wilden uitlichten. Toch vertelde dezelfde onderzoeker in interviews wel ronduit dat de meest gebruikte methodes te hoge uitstervingscijfers gaven. En dat is helaas de conclusie die bij de media en de beleidsmakers is blijven hangen.

Tot slot een prachtig filmpje van de meest noordoostelijk levende kat, de armoerluipaard, waarvan er nog maar 50 exemplaren in leven zijn. Deze kat leeft ook nog eens verspreid over ver uit elkaar gelegen gebieden, dus zijn de verschillende populaties nog kleiner. Op dit filmpje kunnen we ze nog in het wild zien weliswaar reeds met een zwaar gemoed.

8 Reacties op “Wetenschappers en mediahypes

  1. antoinetteduijsters juli 21, 2011 om 11:35

    En terwijl de wetenschappers de populist uithangen, wordt onze wereld steeds armer.

    • Marleen juli 21, 2011 om 12:10

      @Antoinette, en ondertussen staat het artikel in Nature te pronken en wordt als referentiemateriaal gebruikt. De tegengeluiden zijn vooralsnog alleen in blogs te lezen, die over het algemeen niet als referentiemateriaal gebruikt worden.

  2. assyke juli 21, 2011 om 13:11

    je hebt weinig keus, wetenschappelijk informatie kun je niet selectief vrijgeven
    dan is het niet meer neutraal
    wel jammer dat de tegenpartij er altijd zo´n misbruik van maakt

    • Marleen juli 21, 2011 om 13:54

      @assyke, dat klopt. Maar je kunt bijvoorbeeld wel een betere en juistere titel voor je artikel bedenken, zoals ‘Terugwaartse SAR (Species-area relationships)-bereking van habitatverlies geeft een overschatting van soortenverlies.’ Dat zou al veel meer recht doen aan wat er precies onderzocht is. De vraag is alleen of het dan nog wel in Nature gepubliceerd zou zijn en of er dan nog wel zoveel gerucht aan gegeven zou zijn door de media.

  3. Aad Verbaast juli 21, 2011 om 18:35

    Mensen laten zich graag in slaap sussen. Berichten en onderzoeken dat het allemaal wel meevalt krijgen dan wellicht te veel aandacht.
    Eindeloze discussies over biodiversiteit (en de afname daarvan) laten zich dan vergelijken met de klimaatdiscussies. Beiden zijn overduidelijk. Maar als er dan weer iets opduikt wat het tegendeel ‘bewijst’ trekt het volle zalen.
    Er zijn ook onderzoeken die beweren dat biodiversiteit pas gewaarborgd zou zijn met een menselijke populatie van 2,5 miljard.
    We hebben er nu bijna 7, en dat groeit nog zeker naar 9,5..

    • Marleen juli 21, 2011 om 22:31

      Helaas worden ook beleidsmakers door dit soort berichten beinvloed en zullen zich minder inzetten voor behoud van natuurparken en groen.

  4. ramireziblog juli 21, 2011 om 19:40

    Wetenschappers zouden misschien ook kundige voorlichters in dienst moeten nemen, maar dat betekent wel wat minder aandacht voor jezelf…..

    • Marleen juli 21, 2011 om 22:36

      Aandacht hebben ze volop gekregen. De negatieve aandacht door middel van blogs is niet genoeg om het tij te keren.

Praat mee en laat hier uw reactie achter

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Zwervende gedachten

Een filosoof over argumentatie, biologie, handelingstheorie en wat hem verder invalt

Jonas Bruyneel

Literatuur/Journalistiek/Muziek

per amanti della vera musica

SangueVivo

Ancora solo un battito in più

Microplastics

INTERREG MICRO PROJECT

Scientia Salon

Philosophy, Science, and all interesting things in between

Infinite forme bellissime e meravigliose

si sono evolute e continuano a evolversi

Vita da simbionte

perché collaborare è talvolta meglio che combattere

Meneer Opinie

Altijd een mening, maar niet altijd gehinderd door kennis van zaken

The Cambrian Mammal

An evo-devo geek's scientific meanderings

Evolutie blog

bij dezen en genen

The Finch and Pea

The Public House for Science...

voelsprieten

* wonder van het alledaagse *

the aphid room

All about aphids... not simply bugs|

kuifjesimon

Just another WordPress.com site

The Amazing Comics Men

Comics by Dutch cartoonists Jan the Stripman & Wim the Mysterious Helpman

Barbara Jansma

Prenten, spotprenten en schilderijen

%d bloggers op de volgende wijze: