Op zoek naar de klepel

bij dezen en genen

Biodiversiteit in de oceaan (deel 2)

Een tweede blogbericht als bescheiden bijdrage aan de oproep van Sylvie Earle om onze oceanen te redden (zie ook deel 1 met haar oproep en prachtige films en deel 3 met de conclusies).

De gordel van koraal (PDF)
Een samenvatting van een artikel van Arnout Jaspers (journalist voor Wetenschap & Techniek) over een expeditie bij de koraalriffen van Jakarta door Naturalis.

De koraalriffen van Indonesië werden al in de koloniale tijd bestu­deerd door Nederlandse biologen. In 2005 onderzocht een ex­peditie van Naturalis en locale onderzoekers voor de vierde maal sinds 1983 tientallen eilandjes onder de rook van Jakarta om te in­ventariseren wat er nog over is van de natuurlijke rijkdommen. De situatie is zorgelijk, maar niet hopeloos.

‘Een gordel van smaragd’, noemde Mul­tatuli het eilandenrijk Indonesië toen de Nederlanders het er nog voor het zeggen hadden. De benaming past op kleinere schaal ook bij de sliert eilandjes die zich van Jakarta naar het noorden uitstrekt. Nederlanders onderzochten deze ‘Duizend Eilanden’ (kaart) al toen Jakarta nog Batavia heette. De eilandjes had­den toen namen als ‘Onrust’, ‘Leiden’ en ‘Alkmaar’. ‘Onrust’ heet nog steeds zo, ‘Alkmaar’ heeft nu een Indonesische naam en ‘Leiden’ bestaat niet meer, het is geërodeerd tot onder de zeespiegel.

partially bleached coral
Van internet: gedeeltelijk verbleekt koraal

De expedities worden uitgevoerd vanaf het eilandje Pari (kaart), zo’n 40 kilometer van Jakarta, en na een paar kilometer varen verdwijnt de smog-deken en krijgt de omgeving z’n tropische kleuren terug. Van hieruit wordt bekeken wat er nog over is van de koraalriffen. De eerste systematische verkenning dateert al van 1929 door de mijnbouwkundige dienst van Nederlands-Indië. In 1983 vond grootschalig onderzoek plaats naar bleaching (het wit worden en afsterven van de koralen). Koraal bestaat uit kolonies van dierlijke organismen (poliepen) in symbiose met kleine algen die het koraal zijn kleur geven. De alg geeft de met fotosynthesis aangemaakte voedingsstoffen aan het koraal dat CO2 ervoor in ruil geeft. Bleaching is een nog niet geheel begrepen proces, maar het is duidelijk dat de algen hun gastheer verlaten. De

coral bleaching

Van internet: verbleking van het

koraal

oorzaak wordt gezocht in te warm water, teveel UV-licht, een overmaat aan organische stoffen in het water of een combinatie hiervan. Soms wordt ook de verzuring van het zeewater als gevolg van de toename van CO2 als oorzaak genoemd. De bleaching uit 1983 werd toegeschreven aan de opwarming van het zeewater in Indonesië door El Niño. Wordt vervolgd in deel 3.

Verbleking van koraal:

Met dank aan Bert Hoeksema, Sancia van der Meij en Charles Fransen van Naturalis en Arnout Jaspers van Wetenschap & Techniek

Lees ook het laatste nieuws in de epiloog van dit drieluik.

25 Reacties op “Biodiversiteit in de oceaan (deel 2)

  1. Smokey februari 23, 2010 om 18:06

    Telkens als ik het kleurrijke onderzeespiegelleven ziet kan ik me levendig voorstellen dat mensen gefascineerd raken door snorkelen en duiken. Beide sporten zijn voor mij (i.v.m. oorproblemen ) helaas niet weggelegd. Daarom geniet ik dubbelop van dit soort films en foto`s. Jammer dat door een bepaald metabolisme de kleuren van met name de koralen verbleken. Net of door de invloed van zonlicht en warmte de pigmenten eruit worden getrokken. Het zgn. verschieten van de kleuren. Dat ontstaan van dit proces zou dus duiden op smog ofwel vervuiling van de zee?
    Het ziet er naar uit dat de zee, tenminste als deze niet continu overspoeld wordt met verzurende factoren, altijd weer in staat is zichzelf ( of de ph-waarde) te herstellen. Anderzijds heb ik die witte koraalgroepen altijd erg mooi gevonden.
    Het filmpje met die levende koralen spreekt mij aan.

  2. Aad Verbaast februari 23, 2010 om 18:07

    Mooi blog weer van je.
    Koralen zijn kwetsbare leefgemeenschappen.
    Honderden jaren om op te bouwen. Zo maar kapot.
    Belangrijke milieu graadmeter.

  3. Pierra februari 23, 2010 om 18:29

    @Smokey, ja ik zou ze ook graag eens ‘ontmoeten’. Hier in de Middelandse zee is er slechts een soort, het bloedkoraal http://nl.wikipedia.org/wiki/Bloedkoraal, Het verbleken betekent dat de algen, waarmee de koralen samenleven en van afhankelijk zijn voor hun overleving, de koralen verlaten. Dit kan gebeuren door veel factoren zoals je kunt lezen in het bericht. Het zijn de algen die de pigmenten geven aan het koraal. Zonder de algen sterft het koraal af, dus het witte koraal betekent op z’n minst afstervend koraal, dat in het beste geval opnieuw bevolkt kan worden door de symbiotische algen en weer herleeft of in het slechtste geval afsterft.
    Het filmpje laat ook zien hoe de algen het koraal verlaten, waardoor het verbleekt en uiteindelijk afsterft.
    @Aad, een graadmeter, nou en of, maar het wordt ook wel vergeleken met een tropisch regenwoud. Wordt dat gekapt dan sterven alle dieren die er leven ook. Hetzelfde gebeurt met het koraal, het is een enorm ecosysteem met grote hoeveelheden diersoorten die ervan afhankelijk zijn. Dus ook een groot verlies als ze afsterven. Ik zou het leuk vinden als je ook deel 1 bekijkt, een inleiding naar het leven in de oceaan in het algemeen.

  4. Aad Verbaast februari 23, 2010 om 18:50

    @Pierra:
    Deel 1 had ik al bekeken. Prachtig en indrukwekkend blog van je weer.
    Weinig tijd gehad de laatste dagen, en geen reactie achtergelaten. Excuus daarvoor, want het was zeker de moeite waard!
    Al weer lang geleden deed ik aan sportduiken. Op veel plekken de schoonheid van de koraaalriffen gezien. Maar ook de door de mens ontstane kerkhoven daarvan.
    Waar ik erg van schrok waren de gebieden waar met dynamiet werd gevist.
    Vissen en koralen weggevaagd in één klap!

  5. Pierra februari 23, 2010 om 19:01

    @Aad, ik las in de artikelen van Arnout (komt in deel 3) dat het gebruik van dynamiet erg verminderd of zelfs verdwenen is. Goed nieuws dus. Dat je aan sportduiken deed, geweldig!
    Ik neem aan dat je door de politiek ‘bezet’ was, heb net je blog gelezen en kom later terug.

  6. iris kijkt februari 23, 2010 om 23:10

    Natuur-hisrorisch gezien is er een en al uitsterven geweest toch ? Door klimaatveranderingen. Nu komt het door de mens, en we denken dan dat we er iets aan kunnen doen. Ja, is ook wel iets voor te zeggen.

  7. Pierra februari 23, 2010 om 23:20

    @Iris, het is een en al uitsterven geweest maar ook vorming van nieuwe soorten.
    Het gaat erom dat je zoiets moois, waardevols en van belang voor de balans van de oceanen en haar dieren niet wilt verliezen. Als dat allemaal het gevolg zou zijn van het in 100 jaar opstoken van de miljoenen jaren oude fossiele brandstoffen, dan is het wel onze schuld lijkt me. In Kopenhagen hadden ze er iets aan kunnen doen. Het zou kunnen dat de milieu-activisten nu nog actiever worden, juist omdat het een flop was, ze moeten het blijkbaar zelf opknappen.

  8. Arnold Kemp februari 24, 2010 om 00:26

    Dag Pierra, weer mooi gedaan. Ik heb een duikdiploma dus heb ik kunnen zwemmen temidden van het koraal en de vissen. Kleur noch sfeer krijg je op zo’n film. Één van mijn meest indrukwekkende ervaringen ooit. Op ieder moment voelt het aan alsof ik het gisteren heb beleefd, zo indrukwekkend. Zoiets als Armstrong gevoeld moet hebben bij de eerste maanlanding. Als je de kans krijgt, twijfel niet.

  9. martin februari 24, 2010 om 00:41

    Pierra ik schrijf net bij Islomania dat ik wil wonen op een eiland waar je moet
    kunnen zwemmen, snorkelen en duiken, maar dan moeten ere wel koralen
    zijn om tussen door te laveren. Dus laat die milieuactivisten nu eindelijk eens
    aan het werk gaan anders zijn ze straks te laat.

  10. Elise van Schouwenburg februari 24, 2010 om 02:44

    prachtig,Pierra. Interessant. Met plezier gelezen.

  11. Pierra februari 24, 2010 om 07:11

    @Arnold, ook jij een duiker. Het moet fantastisch zijn. Er zijn tegenwoordige wel prachtige films over, maar er zelf tussenzwemmen is natuurlijk het mooiste wat er is. Ik heb ooit niet meer dan gesnorkeld tussen de vissen, maar niet bij koralen. Laten we hopen dat ze ook voor het plezier van de duikers nog lang mogen leven.
    @Martin, zo’n eiland zie ik ook wel zitten. Arme activisten, hun werk is bijna ‘klandestien’ nu de regeringen het in Kopenhagen hebben af laten weten.
    @Elisa, dank je ook namens Arnout Jaspers die dit stukje schreef. Mocht je het niet al gedaan hebben kijk dan ook even naar deel 1, er staat een prachtig filmpje, bedoeld voor Kopenhagen, al mocht het niet baten.

  12. R.Kruzdlo februari 24, 2010 om 11:54

    Prachtig blog. Sorry niet ingelogd.
    Groet Robert kruzdlo

  13. Pierra februari 24, 2010 om 12:13

    @Robert, dank je wel! , morgen het laatste deel met een iets meer opwekkende boodschap.
    Hartelijke Groet,

  14. Ivy (Heyta) februari 24, 2010 om 14:06

    Informatief!
    Zorgelijk kijk ik naar al die hordes die all inclusief naar Hurghada en Cancun vertrekken en zich tussen de maaltijden door even goed ingesmeerd met zonnebrand tussen de koralen laten zakken …… Laat ze toch potdorie thuis blijven! Wij deden het vroeger toch ook gewoon met de films van Cousteau? ;-)))

  15. Pierra februari 24, 2010 om 14:18

    @Ivy, of de sportduikers nu zo’n schade veroorzaken weet ik niet. Iedereen wil toch gewoon fotograferen en geen koraal plukken hoop ik. Maar al die toeristen moeten natuurlijk wel vlakbij gehuisvest worden met het bouwen van hotels als gevolg.
    Nou noem je Cousteau, fantastisch. Er is nu een nieuwe film uit van Jacques Perrin, Océans, die waarschijnlijk de moeite waard is, ook de site is erg mooi: http://www.oceans-lefilm.com/ Kun je gewoon in de bioscoop zien, bijna thuis dus😉

  16. Arnold Kemp februari 25, 2010 om 09:18

    @Ivy (Heyta) 24-02-2010 14:06
    "Zorgelijk kijk ik naar al die hordes die all inclusief naar Hurghada en Cancun vertrekken en zich tussen de maaltijden door even goed ingesmeerd met zonnebrand tussen de koralen laten zakken …… "
    Eens! Ooit was toerisme en de wereld verkennen leuk. Toen het kleinschalig was en daardoor niet gevaarlijk en destructief. Hetzelfde geldt ook op andere terreinen. Niet alles leent zich voor massaconsumptie. Zo worden de dodengraven in Egypte op termijn gesloten omdat door de menselijke uitwassemingen er schade aan de tekeningen wordt aangebracht. In Frankrijk is dat trouwens al gebeurd met de prehistorische grotten. Dan mag je een replica op het terrein gaan bezoeken. Geeft toch een andere beleving dan een video. maar die replica had je dan ook in Disney word kunnen bouwen of als virtueel realiteit op internet. Gelukkig heb ik het origineel kunnen bezoeken, toen het nog kleinschalig was.
    De schaalgrootte kent zijn eigen gevaren. Inmiddels duik ik daarom niet meer en mijdt alle drukke plekken. Als het moet blijf ik in mijn achtertuin om van de rust te genieten. Ik kan nog altijd in mijn vijver duiken of koraal kweken als ik wil.

  17. Ivy (Heyta) februari 25, 2010 om 15:52

    Pierra: echte duikers wordt geleerd geen schade te veroorzaken, maar in die vakantieresorts organiseren ze ultrakorte duikcursussen en snorkeltochten. En ja, die leveren erg veel schade op.
    Ooit snorkelde ik bij Isla Mujeres tegenover Cancun. ’s Morgens was het water nog helder, in de loop van de dag warrelde steeds meer zand en algen op omdat iedereen met zijn poten (excusez le mot) overal aan zat. Op het water dreef een film zonnebrandolie, ondanks dat er overal bordjes stonden dat dat schadelijk was…….
    Arnold: ook dat is een groot probleem, dat oeroude dingen in rap tempo kapot gaan. Het maakt eigenlijk niet zoveel uit of het door mensenhanden is gemaakt of uit de natuur ontstaan. Maar hordes mensen hebben nou eenmaal de neiging om -gewild of ongewild- enorme schade aan hun omgeving aan te brengen.

  18. Pierra februari 25, 2010 om 22:41

    @Ivy, had ik nooit gedacht van die zonnebrandolie. Maar als er voor gewaarschuwd wordt….dan doe je zoiets natuurlijk niet. Je idee in deel 3 over ‘de parken’ , kleine stukjes rif die toegankelijk zijn voor toeristen, is heel goed.

  19. coby februari 26, 2010 om 14:39

    Geen best nieuws, ik zag gisteravond op Canvas (Belgeische televisie) een documentaire over koraal.
    Fascinerend, hoe ze ontstaan en groeien op scheepswrakken. Zoveel verschillende soorten. En ze lieten zien wat er gebeurt als het donker wordt. Die koralen eten elkaar ook op om plek te houden en verder te groeien. Maar dat is de natuur. Waar jij over schrijft is niet de natuurlijke gang van zaken.
    Hartelijke groet, Coby

  20. Pierra februari 26, 2010 om 14:52

    @Coby, dat de koralen elkaar opeten wist ik niet. Er is wel een zogenaamde koraaletende doornenkroon-zeester die koralen eet. De poliepjes van de koralen voeden zich namelijk via de symbiotische algen, dus dit begrijp ik niet.
    Het bleaching is zeker een onnatuurlijk fenomeen.
    (Inmiddels heb ik ook al deel 3 en een epiloog op het blog staan. Dus nog heel wat leesvoer😉 voor wie al dat geduld kan opbrengen.) Ik had die documentaire graag gezien, maar kan canvas niet ontvangen.
    Groetjes,
    Pierra

  21. coby februari 26, 2010 om 15:56

    Pierra, het is zo dat als het donker wordt de koralen een soort draden afscheiden en daarmee de andere koraal ahw. verstikken en opeten, ze gaan dus verder groeien op de plek waar ze het andere koraal gedood hebben. Het recht van de sterkste, anders worden zij zelf weer opgegeten. Zo werd het uitgelegd en gezegd gisteravond. Ik moet weg nu, alvast fijn weekend gewenst.

  22. Pierra februari 26, 2010 om 18:29

    @Coby, ja ik snap wat je bedoelt, maar ik had er nog nooit van gehoord.
    Fijn weekend!!

  23. galadriel februari 28, 2010 om 14:28

    mooi blog Pierra

  24. Pierra februari 28, 2010 om 14:37

    @Gala, dank je. (Er zijn ook nog een deel 3 en een epiloog, als je je er nog wat meer in wilt verdiepen.)

  25. Pingback:Biodiversiteit in de oceaan « Tsjok's blog

Praat mee en laat hier uw reactie achter

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Zwervende gedachten

Een filosoof over argumentatie, biologie, handelingstheorie en wat hem verder invalt

Jonas Bruyneel

Literatuur/Journalistiek/Muziek

per amanti della vera musica

SangueVivo

Ancora solo un battito in più

Microplastics

INTERREG MICRO PROJECT

Scientia Salon

Philosophy, Science, and all interesting things in between

Infinite forme bellissime e meravigliose

si sono evolute e continuano a evolversi

Vita da simbionte

perché collaborare è talvolta meglio che combattere

Meneer Opinie

Altijd een mening, maar niet altijd gehinderd door kennis van zaken

The Cambrian Mammal

An evo-devo geek's scientific meanderings

Evolutie blog

bij dezen en genen

The Finch and Pea

The Public House for Science...

voelsprieten

* wonder van het alledaagse *

the aphid room

All about aphids... not simply bugs|

kuifjesimon

Just another WordPress.com site

The Amazing Comics Men

Comics by Dutch cartoonists Jan the Stripman & Wim the Mysterious Helpman

Barbara Jansma

Prenten, spotprenten en schilderijen

%d bloggers op de volgende wijze: